นวัตกรรมการมีส่วนร่วมของครอบครัว และชุมชนในการเสริมสร้างความเข้มแข็งของครอบครัวในจังหวัดภาคตะวันออก

เพ็ญนภา กุลนภาดล; ระพินทร์ ฉายวิมล; ดลดาว ปูรณานนท์; ทรงวุฒิ อยู่เอี่ยม

dc.contributor.author	เพ็ญนภา กุลนภาดล
dc.contributor.author	ระพินทร์ ฉายวิมล
dc.contributor.author	ดลดาว ปูรณานนท์
dc.contributor.author	ทรงวุฒิ อยู่เอี่ยม
dc.date.accessioned	2026-03-27T06:30:36Z
dc.date.available	2026-03-27T06:30:36Z
dc.date.issued	2555
dc.identifier.uri	https://buuir.buu.ac.th/xmlui/handle/1234567890/17731
dc.description.abstract	การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาความเข้มแข็งของครอบครัวในจังหวัดภาคตะวันออก 2) เพื่อพัฒนาหลักสูตรเสริมสร้างความเข้มแข็งของครอบครัว โดยใช้กระบวนการมีส่วนร่วม ของครอบครัว และชุมชน สำหรับผู้นำชุมชน อาสาสมัครประจำหมู่บ้าน 3) เพื่อศึกษาผลของการใช้หลักสูตรเสริมสร้างความเข้มแข็งของครอบครัว โดยใช้กระบวนการมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชน ของผู้นำชุมชน อาสาสมัครประจำหมู่บ้าน กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาแบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือ กลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการศึกษาความเข้มแข็งของครอบครัวในภาคตะวันออก เป็นบิดา หรือมารดา และบุตร ในเขตภาคตะวันออก ที่ได้จากการสุ่มตัวอย่างแบบพื้นที่ (Area Sampling) ได้พื้นที่ 4 จังหวัด คือ จังหวัดสระแก้ว จังหวัดฉะเชิงเทรา จังหวัดระยอง และจังหวัดชลบุรี จากนั้นทำการสุ่มจังหวัดละ 2 อำเภอ และทำการเก็บรวบรวมข้อมูลตัวอย่างจำนวน 800 ครอบครัว รวม 1,600 คน ส่วนกลุ่มตัวอย่างที่ใช้ในการพัฒนาความเข้มแข็งของครอบครัว เป็นบิดา หรือมารดา และบุตร ในเขตภาคตะวันออก ที่ผู้นำชุมชนในพื้นที่ได้คัดเลือกโดยใช้วิธีการคัดเลือกแบบเจาะจง (Purposive sampling) ชุมชนละ 1 ครอบครัว ได้เป็นจำนวน 30 ครอบครัว รวม 60 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัยครั้งนี้ ประกอบด้วย แบบสอบถามความเข็มแข็งของครอบครัว และหลักสูตรพัฒนาความเข้มแข็งของครอบครัว ที่ผู้วิจัยพัฒนาขึ้น ผลการวิจัยสรุปได้ดังนี้ 1. การศึกษาความเข้มแข็งของครอบครัวในจังหวัดภาคตะวันออก พบว่า ความเข้มแข็งของครอบครัวส่วนใหญ่มีความเข้มแข็งของครอบครัวโดยรวมอยู่ในระดับปานกลาง และเมื่อพิจารณาในแต่ละองค์ประกอบ พบว่า ด้านความมั่นคงของครอบครัว อยู่ในระดับปานกลาง (x̄ =2.57) ด้านการมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชน อยู่ในระดับปานกลาง (x̄ =2.47) และด้านความพึงพอใจในการใช้ชีวิตอยู่ในระดับปานกลาง (x̄ =2.39) และด้านการทำหน้าที่ครอบครัว อยู่ในระดับปานกลาง (x̄ =2.33) ครอบครัวส่วนใหญ่ไม่เคยมีส่วนร่วมกิจกรรมกับเพื่อนบ้านในชุมชน (ร้อยละ 59.9) มีกิจกรรมกับเพื่อนบ้านในชุมชนปีละ 1 ครั้ง (ร้อยละ 30.9) มีกิจกรรมกับเพื่อนบ้านในชุมชนปีละ 2 ครั้ง (ร้อยละ 8.9) และ มีกิจกรรมกับเพื่อนในชุมชนมากกว่า 2 ครั้งต่อปี (ร้อยละ 0.4) 2.การพัฒนาความเข้มแข็งของครอบครัวในภาคตะวันออก โดยใช้หลักสูตรการเสริมสร้างความเข้มแข็งของครอบครัวด้วยกระบวนการมีส่วนร่วมของครอบครัวและชุมชน สำหรับผู้นำชุมชนอาสาสมัครประจำหมู่บ้าน พบว่า ครอบครัวที่ได้รับการเสริมสร้างความเข้มแข็งของครอบครัวจากอาสาสมัคร หรือผู้นำชุมชน ที่ได้รับการอบรมตามหลักสูตรการเสริมสร้างความเข้มแข็งของครอบครัวที่ผู้วิจัยพัฒนาขึ้นมีความเข้มแข็งของครอบครัวในระยะหลังการทดลองสูงกว่าระยะก่อนการทดลองอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 3. ผลการนำหลักสูตรนี้ไปใช้ในการพัฒนาความเข้มแข็งของครอบครัว พบว่า ผู้นำชุมชนอาสาสมัครประจำหมู่บ้าน ร้อยละ 90 มีความคิดเห็นว่าหลักสูตรนี้ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมทางด้านความคิด ความรู้สึก และ พฤติกรรม อันได้แก่ ความรู้ ความเข้าใจ ความชำนาญ และความสามารถในการประเมินและให้การช่วยเหลือครอบครัวได้เป็นอย่างดี และ ผู้นำชุมชน อาสาสมัครประจำหมู่บ้าน ร้อยละ 85 มีความคิดเห็นว่าการพัฒนาครอบครัวตามหลักสูตรที่จะทำให้เกิดการใส่ใจซึ่งกันและกันและเกิดการเปลี่ยนแปลงอย่างเป็นรูปธรรมที่เห็นได้ชัดภายในครอบครัว	th_TH
dc.description.sponsorship	สำนักงานคณะกรรมการวิจัยแห่งชาติ	th_TH
dc.language.iso	th	th_TH
dc.publisher	คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา	th_TH
dc.subject	ครอบครัว -- ไทย (ภาคตะวันออก)	th_TH
dc.subject	ความสัมพันธ์ในครอบครัว -- ไทย (ภาคตะวันออก)	th_TH
dc.title	นวัตกรรมการมีส่วนร่วมของครอบครัว และชุมชนในการเสริมสร้างความเข้มแข็งของครอบครัวในจังหวัดภาคตะวันออก	th_TH
dc.type	Research	th_TH
dc.year	2555	th_TH
dc.description.abstractalternative	Objectives of this research were to 1) study family strength in Eastern region of Thailand, 2)develop a program for enhancing family strength by participatory process of family and community for community leaders and volunteers and 3) study the results of the utilization of program for enhancing family strength by participatory process of family and community for community leaders and volunteers Samples for family strength study in Eastern region of Thailand were fathers or mothers and children. The area sampling was conducted in Srakeow ,Chachoengsao ,Rayong and Chonburi with the number of informants of 800 families or in the total of 1,600 persons. In addition, samples for enhancing family strength in Eastem region of Thailand were fathers or mothers and children whom were selected by community leaders by using purposive sampling with the number of informants of 30 families or in the total of 60 persons. Research instruments consisted of questionnaire regarding family strength and family strength enhancement program. The results of the study were as follows ; The study of family strength in Eastern region of Thailand's family indicated that most of the family strength were medium, (x̄ =2.57) participation of family and community component was medium (x̄ =2.47) Satisfaction in life was medium (x̄ =2.39) and family functioning was also medium (x̄ =2.33) Most of the family never participated with their neighbor (59.9%),participated with their neighbor once per year (30.9%) ,twice per year (8.9%) and more than twice per year (0.4%) The development of family strength in Eastern region of Thailand's family by utilizing the participatory of family and community and community for enhancing family strength program : The results of this study indicated that there was a statistical difference in the family strength of the experimental group at .05 level. 3. The results of implementing the program to family strength enhancement showed that 90% of the community leaders and volunteers believed that the program contributed to changes in behavior.cognition and feeling .Besides, 85% of the community leaders and volunters believed that the famuly development by following this program can help increase caring and concrete changes in the family .	th_TH