การสร้างสรรค์การแสดงในฐานะวัฒนธรรมสร้างสรรค์เพื่อชุมชน: กรณีศึกษาการสร้างสรรค์หนังใหญ่ร่วมสมัย เรื่อง พระอภัยมณี ตอนสุดสาครจับม้านิลมังกร

นพพล จำเริญทอง

dc.contributor.author	นพพล จำเริญทอง
dc.date.accessioned	2026-03-27T09:24:33Z
dc.date.available	2026-03-27T09:24:33Z
dc.date.issued	2565
dc.identifier.uri	https://buuir.buu.ac.th/xmlui/handle/1234567890/17732
dc.description.abstract	งานวิจัยเรื่อง การสร้างการแสดงในฐานะวัฒนธรรมสร้างสรรค์เพื่อชุมชน: กรณีศึกษาการสร้างสรรค์หนังใหญ่ร่วมสมัยเรื่องพระอภัยมณี ตอนสุดสาครจับม้านิลมังกรมีวัตถุประสงค์การวิจัยเพื่อสร้างสรรค์การแสดงหนังใหญ่ร่วมสมัยร่วมกับคณะหนังใหญ่วัดบ้านดอน จังหวัดระยอง การวิจัยครั้งนี้เป็นการวิจัยปฏิบัติการแสดงโดยการศึกษาอัตลักษณ์การเชิดหนังใหญ่ของคณะหนังใหญ่วัดบ้านดอน การสัมภาษณ์ครูอำไพ บุญรอดเป็นผู้ตรวจสอบข้อมูลด้านการแสดง กระบวนการสร้างสรรค์แบ่งออกเป็น ๓ ขั้นตอนได้แก่ ๑) การสร้างบท บทที่ใช้ในการแสดงมาจากการดัดแปลงนิทานคำกลอนเรื่อง พระอภัยมณีโดยเลือกตอน สุดสาครจับม้านิลมังกร ๒) การทดลองออกแบบการเต้นและการเชิดหนังโดยมีการสร้างหนังใหญ่จำนวน ๓ ตัว ได้แก่หนังสุดสาคร หนังม้านิลมังกร และหนังสุดสาครจับม้านิลมังกรโดยกำหนดแนวคิดการออกแบบท่าเต้นและการเชิดรูปแบบการเต้นคู่ (Pas de deux) เพื่อใช้แสดงศักยภาพของนักเชิดหนังใหญ่ ๓) การนำผลการทดลองจากการวิจัยไปฝึกปฏิบัติการแสดงร่วมกับคณะหนังใหญ่วัดบ้านดอนโดยมีอาจารย์อำไพ บุญรอด หัวหน้าคณะหนังใหญ่วัดบ้านดอน พร้อมด้วยนายมานะ ล่วงพ้นและนายอครพล เชิงกรายผู้ควบคุมการฝึกซ้อมและกำกับการแสดงหนังใหญ่ร่วมสมัยเรื่อง พระอภัยมณี ตอนสุดสาครจับม้านิลมังกร ผลงานสร้างสรรค์จากการปฏิบัติการวิจัยด้านการแสดงครั้งนี้ได้จัดแสดงเป็นครั้งแรกให้ผู้ชมจากโรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการสุวรรณภูมิจำนวน ๑๔๐ คนที่เข้าชมพิพิธภัณฑ์หนังใหญ่วัดบ้านดอนเมื่อวันที่ ๕ มีนาคม พ.ศ. ๒๕๖๗ นอกจากนั้นคณะหนังใหญ่วัดบ้านดอนได้นำผลงานสร้างสรรค์จากการวิจัยครั้งนี้ไปร่วมการแสดงทางวัฒนธรรมของจังหวัดระยองและมีกำหนดเปิดการแสดงในเทศกาลหนังใหญ่ไฟกะลาซึ่งเป็นเทศกาลแสดงหนังใหญ่ประจำปีของคณะหนังใหญ่วัดบ้านดอน การวิจัยครั้งนี้ทำให้เห็นว่าการทำงานสร้างสรรค์ด้านการแสดงจากองค์ความรู้เดิมของเจ้าของวัฒนธรรมในฐานะผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในนิเวศวัฒนธรรมได้มีส่วนร่วมในการตรวจสอบและการประเมินตามกระบวนการวิจัยทำให้ผลงานสร้างสรรค์เกิดประโยชน์ สามารถสร้างคุณค่าให้กับชุมชนตามวัตถุประสงค์ของการวิจัยครั้งนี้	th_TH
dc.language.iso	th	th_TH
dc.publisher	คณะดนตรีและการแสดง มหาวิทยาลัยบูรพา	th_TH
dc.subject	การละเล่น -- ไทย	th_TH
dc.subject	หนัง (มหรสพ) -- ไทย	th_TH
dc.subject	หนังใหญ่	th_TH
dc.subject	หนังใหญ่วัดบ้านดอน	th_TH
dc.title	การสร้างสรรค์การแสดงในฐานะวัฒนธรรมสร้างสรรค์เพื่อชุมชน: กรณีศึกษาการสร้างสรรค์หนังใหญ่ร่วมสมัย เรื่อง พระอภัยมณี ตอนสุดสาครจับม้านิลมังกร	th_TH
dc.title.alternative	The performance creation as a creative cultural project for community : a case study of contemporary shadow puppets making in Sudsakorn catches Ma Nilmangorn	th_TH
dc.type	Research	th_TH
dc.year	2565	th_TH
dc.description.abstractalternative	This research entitled The Performance Creation as a Creative Cultural Project for Community: A Case Study of Contemporary Shadow Puppets Making in Sudsakorn Catches Ma Nilmangorn aims to create a shadow theatre performance collaboration with the Ban Don troupe in Rayong province. The research employed performance practice research methodology; interviewing Kru Ampai Boonrod, chief of the Ban Don shadow puppet troupe, was a part of studying the Ban Don shadow puppet performance's identity, including data investigation. The performance creation process was divided into three parts: 1) the play script creation by adopting the original play in Phra Aphai Mani in the episode of Sutdsakorn Catches Ma Nil Makmangorn. 2) In The experiment of dancing and shadow puppets play design, three new characters of shadow puppets were created: Sudsakorn, Ma Nilmangorn, and Sudsakorn catching Ma Nilmangorn, the choreograph was created on the concept of the duet dance (Pas de deux) to show the performer's potential. 3) The research experimental result was applied to practicing Ban Don's shadow puppet performance under the supervision of Kru Ampai Boonrod and Mr. Akkarpon Chernggrai's directing. The creation of this practice research was premiered to 140 Triam Udom Suksa Pattanakarn school audiences who visited Ban Don's shadow puppet museum on 5 March 2024. Moreover, the Ban Don Shadow Puppet troupe presented this performance as an opening at the NangYai Fai Kala festival, the annual event organized by the Rayong Provincial Cultural Office. This research result showed that cultural ecology is made practical through the performance creation process, which uses the knowledge of the original culture involving its owner as a participant and examiner, bringing the best usage of the research results to its fullest potential and promoting the community values as its objectives.	th_TH